PHỔ NHĨ SỐNG BẠCH SA 2008

Mô tả

Phổ Nhĩ sống Bạch Sa

Trong thế giới trà Phổ Nhĩ, Bạch Sa giống như một “ẩn sĩ” kín tiếng. Nó không bá đạo mạnh mẽ như Ban Chương, cũng không ngọt mềm quyến luyến như Băng Đảo, mà chinh phục người sành trà bằng “khí vị núi rừng” độc đáo và hậu lực đậm sâu, vững vàng chiếm một vị trí không thể thay thế trong lòng các trà hữu lâu năm.

Trà Phổ Nhĩ sống cổ thụ Bạch Sa được sản xuất tại làng Pa Sa, hương Cách Lãng Hòa, huyện Mãnh Hải, Vân Nam. Những cây trà cổ thụ nơi đây đã trải qua hàng trăm năm mưa gió, rễ sâu lá tốt, hấp thụ tinh hoa từ lòng đất.

Theo góc nhìn Đông y, nó không chỉ là một loại đồ uống mà còn là một “vị thuốc” có tính ôn, vị đắng, quy vào kinh tỳ, vị và gan. Trong sách Bản Thảo Cương Mục Thập Di có ghi:

“Trà Phổ Nhĩ vị đắng, tính mạnh, giải dầu mỡ và độc từ thịt bò dê… cạo ruột, thông tiết.”

Tìm hiểu vùng trà Pa Sa cổ thụ

Trong “giang hồ” Phổ Nhĩ nơi Mãnh Hải, khi Lão Ban Chương được xem như “vua”, thì bất kỳ nơi nào có liên hệ với Ban Chương đều thường được mặc định là chất lượng cao, như “Tiểu Ban Chương”, “Mãnh Khố Ban Chương,… Tuy nhiên phần lớn những cách gọi này chỉ dựa trên cảm nhận hương vị.

Riêng Pa Sa hay Bạch Sa (帕沙) lại thực sự có quan hệ “huyết thống” với Lão Ban Chương. Pa Sa là một bản làng của người Hà Nhì ở Vân Nam, nằm giữa núi Nam Nọa (南糯山) và núi Bố Lãng (布朗山). Người Hà Nhì có tập quán: khi dân số trong làng tăng đến một mức nhất định, một phần cư dân sẽ di cư sang nơi khác để lập làng mới.

Tổ tiên của làng Ban Chương hiện nay thực chất đã di cư từ Pa Sa. Vì vậy, nguồn gốc cây trà của Ban Chương bắt nguồn từ Pa Sa.

Ngày nay, giống trà ở Lão Ban Chương chủ yếu gồm:

• giống lông vũ nguyên sinh,
• giống Pa Sa,
• giống Lão Mạn Nga.

Có thể nói, vị ngọt trong trà cổ thụ Lão Ban Chương phần lớn đến từ giống Pa Sa.

Bởi vậy, có người nói:

“Cổ thụ Pa Sa là ‘mẹ’ của cây trà Lão Ban Chương.”

Lão Ban Chương kế thừa từ Pa Sa, còn Pa Sa lưu giữ nguồn gen trà cổ xưa nhất.

Hệ sinh thái cổ thụ nguyên sinh

Người Hà Nhì không có thói quen hạ thấp cây trà để tiện thu hái, nên trà cổ thụ trong các bản làng được bảo tồn rất tốt. Khi đến Pa Sa, ở bất kỳ bản nào, người ta cũng dễ dàng cảm nhận được:

• hệ sinh thái rừng nguyên sinh dày đặc,
• cây trà cổ thụ phát triển mạnh,
• thân cây cao lớn,
• môi trường tự nhiên gần như nguyên sơ.

Nhiều cây trà cổ thụ đứng ngay giữa bản làng, tạo nên khung cảnh đặc biệt:

“Trong làng có trà – trong trà có làng.”

Hiện nay Pa Sa gồm 5 khu chính:

• Pa Sa lão trại
• Pa Sa tân trại
• Pa Sa trung trại
• Nam Can
• Lão Đoan

Cả năm khu đều sở hữu nguồn trà cổ thụ chất lượng cao. Dù nhiều người cho rằng “lão trại” ngon nhất, thực tế các bản đều được tách ra từ nguồn cổ thụ ban đầu nên sự khác biệt chất lượng không quá lớn.

Hương vị đặc trưng của Phổ Nhĩ sống Bạch Sa

Pa Sa được xem là đại diện tiêu biểu cho dòng “trà ngọt” của Mãnh Hải, nhưng vị ngọt ấy không hề đơn điệu.

Trà Pa Sa hội tụ:

• hương thơm thanh ngọt của Nam Nọa Sơn,
• độ dày và chiều sâu của Bố Lãng Sơn.

Nhờ vậy, nước trà đạt được sự cân bằng rất đặc biệt:

• hương cao và thoáng,
• nước trà mềm mượt nhưng không yếu,
• vị đậm mà dễ uống,
• cương nhu hài hòa,
• sinh tân mạnh,
• hồi cam kéo dài,
• cảm giác khoang miệng rất dễ chịu.

Phong vị của Pa Sa vừa ôn hòa vừa cân bằng, có độ dễ uống cao, phù hợp cả với người mới làm quen Phổ Nhĩ lẫn người chơi trà lâu năm.

Công dụng Đông y của Phổ Nhĩ sống Bạch Sa

1. Tính vị – quy kinh

• Tính vị: trà mới thiên hàn; sau khi được lưu trữ 3 – 5 năm sẽ chuyển dần sang tính ôn. Vị đắng, hơi ngọt hậu.
• Quy kinh: vào kinh tỳ, vị và gan.

2. Công dụng chính

Tiêu thực giải ngấy, “cạo mỡ”, thông ruột

Bạch Sa cổ thụ chứa nhiều polyphenol và catechin, giúp thúc đẩy nhu động ruột và phân giải chất béo. Đông y cho rằng nó có tác dụng “giải dầu mỡ thịt bò dê”, đúng nghĩa là “người quét dọn đường ruột”.

Thanh nhiệt sinh tân, lợi thủy trừ thấp

Đối với các triệu chứng “nóng trong” như khô miệng, đắng miệng, đau họng do ăn cay hoặc thức khuya, tính hàn của trà sống mới giúp thanh nhiệt, hạ hỏa và sinh tân giải khát.

Kiện tỳ hòa vị, thăng thanh giáng trọc

Trà Phổ Nhĩ sống Bạch Sa lâu năm sau khi chuyển hóa sẽ dịu hơn, giúp làm ấm tỳ vị, hỗ trợ chuyển hóa thủy thấp, cải thiện chứng khó tiêu và nặng người do tỳ hư.

Lưu ý khi uống

Dù Pa Sa cổ thụ sống có nhiều lợi ích, không phải ai cũng phù hợp.

• Không uống lúc đói: dễ gây “say trà” với triệu chứng hồi hộp, chóng mặt, khó chịu dạ dày.
• Người đặc biệt nên thận trọng: phụ nữ mang thai, người mất ngủ, người loét dạ dày – tá tràng.
• Phân biệt thể trạng:
  • Người dương hư, sợ lạnh → hợp trà lâu năm hoặc trà chín.
  • Người âm hư nóng trong → có thể uống trà sống mới vừa phải.
  • Người khí hư → không nên uống quá nhiều trà sống.
• Không nên uống lạnh: dễ tổn thương tỳ vị.