Description

LÃO TÙNG THỦY TIÊN

Tùy theo tuổi cây, Vũ Di Thủy Tiên được gọi bằng những tên khác nhau. Cây từ  2 – 5 năm tuổi được gọi là Thủy Tiên non. Những cây dưới 50 năm tuổi, không cắt tỉa, được gọi là Cao Tùng Thủy Tiên. Từ 50 năm tuổi trở lên là Lão Tùng Thủy Tiên, còn những cây trên 100 năm tuổi được gọi là Bách Niên Lão Tùng.

Theo đánh giá cảm quan, Thủy Tiên càng lâu năm thì nước trà càng dày. Đặc biệt, Lão Tùng Thủy Tiên có tùng vị (枞味). Đây là dấu ấn của tuổi cây và quá trình sinh trưởng lâu năm.

Lương Chương Cự, học giả thời Thanh, từng viết: “Tùng vị chi vị, tu tĩnh tâm thể ngộ chi, vi hồ vi hồ!” Có thể hiểu là: Tùng vị cần phải tĩnh tâm mới cảm nhận được, thật tinh tế, thật vi diệu.

Tùng vị không xuất hiện ngay từ khi cây còn non. Theo cách phân chia được đề cập trong tài liệu này, khoảng 30 năm tuổi là một cột mốc đáng chú ý. Khi đó, tùng hương bắt đầu dần bộc lộ, giống như một đóa sen từ từ hé nở, càng qua nhiều năm càng rõ nét.

Khi Cao Tùng Thủy Tiên tiếp tục phát triển và bước vào giai đoạn Lão Tùng, tùng hương trở nên rõ rệt hơn, đồng thời nước trà cũng có xu hướng dày và đậm hơn.

Tuổi cây và vùng sinh trưởng

Lão Tùng có hệ rễ phát triển sâu. Rễ có thể xuyên qua lớp đất bề mặt để tiến vào những tầng đá mục bên dưới. Trong quá trình sinh trưởng, cây hấp thụ khoáng chất từ đất đá. Đây được xem là một trong những yếu tố góp phần tạo nên độ dày và sắc thái riêng của nước trà.

Lão Tùng Thủy Tiên sinh trưởng ở những vùng trà cao sơn thường thể hiện rõ cao sơn vận. Sắc thái này gắn với môi trường sinh trưởng của cây. Nó rất khó tái hiện chỉ bằng kỹ thuật chế biến.

Thủy Tiên là giống trà ưa sương và bóng râm. Những vùng cao sơn thường có độ ẩm cao. Mây mù cũng bao phủ trong thời gian dài. Vì vậy, rêu thường bám trên thân những cây trà lâu năm.

Môi trường này góp phần tạo nên những sắc hương đặc trưng của Lão Tùng. Trong đó thường được nhắc đến là hương rêu, hương gỗ, hương lá bánh tét và hương gạo lứt.

Những sắc hương thường gặp trong tùng vị

Hương rêu

Cây Lão Tùng sinh trưởng giữa các khe đá, trong môi trường ẩm ướt. Rêu xanh bám trên thân cây tạo nên sắc hương gợi liên tưởng đến đá, cây cỏ và không khí ẩm của núi rừng.

Hương lá bánh tét

Một số người xem đây là sắc hương gắn với vùng sinh trưởng của Lão Tùng Thủy Tiên. Cũng có quan điểm cho rằng Thủy Tiên chính nham, khi được chế biến tốt, cũng có thể xuất hiện sắc hương tương tự.

Hương gỗ

Vũ Di Thủy Tiên thường được mô tả là giống trà có đặc tính thân gỗ, vì vậy hương gỗ được xem là một trong những sắc hương nền của giống trà này. Ở Lão Tùng Thủy Tiên, hương gỗ có thể hiện diện xuyên suốt từ nước đầu đến những nước cuối.

Hương gạo lứt

Gợi liên tưởng đến mùi thơm của những hạt ngũ cốc nhỏ được rang. Sắc hương này thường kín đáo, xuất hiện rõ hơn khi thưởng kỹ ở những nước sau.

Lão Tùng Thủy Tiên được mô tả có tùng hương thiên về hương gỗ trầm và vị rêu. So với những sắc hương thanh nhẹ, hương gỗ ở đây mang sắc thái sâu, ổn định và có độ trầm rõ hơn. Khi thưởng một chén trà có tùng hương đậm, cảm giác có thể gợi liên tưởng đến gỗ hương: hương gỗ không bộc lộ ồ ạt mà từng lớp lan dần trong khoang miệng.

Khi nước trà nguội bớt, sắc hương gỗ càng trở nên thanh và trầm, đồng thời cảm giác về nước trà cũng rõ nét hơn. Nước trà mềm, thuần hậu, có độ sánh và dư vị kéo dài.

Chỉ một ngụm nhỏ cũng đủ để cảm nhận được sự kết hợp giữa tùng hương, độ dày của nước và dư vị ngọt hậu – những đặc điểm thường được người chơi trà dùng để nhận biết sắc thái của một phẩm Lão Tùng Thủy Tiên.